چۆن ژمارەی شیش دەگۆڕین بۆ کێش و تەن؟
ژمێرەرەکەی سەرەوە بە چوار هەنگاوی سادە کار دەکات، هەمان ئەو هەنگاوانەی ئەندازیاران و بازرگانان لە عێراق بەکاری دەهێنن:
- کێشی یەک مەتر (کگم/م) = تیرە بە ملم × تیرە بە ملم ÷ 162
- کێشی یەک شیش (کگم) = کێشی مەتر × درێژی شیش بە مەتر
- کێشی گشتی (کگم) = کێشی شیش × ژمارەی شیش
- تەن = کێشی گشتی ÷ 1000
نموونەیەکی تەواو: 100 شیشی تیرە 16 ملم بە درێژی 12 مەتر
- کێشی مەتر = 16 × 16 ÷ 162 = 1.580 کگم/م
- کێشی شیش = 1.580 × 12 = 18.96 کگم
- کێشی گشتی = 18.96 × 100 = 1,896 کگم
- تەن = 1,896 ÷ 1000 = 1.896 تەن
لە ژمێرەرەکەدا تیرە 16، ژمارە 100 و درێژی 12 بنووسە، هەمان ئەنجام دەبینیت.
ژمێرەرەکە کام کێش بەکاردەهێنێت؟
ستانداردی بەریتانی BS 4449:2005 (کە ئاسنی B500B پەیڕەوی دەکات) ڕێگە دەدات کێشی ڕاستەقینەی مەترێک بە ڕێژەیەکی دیاریکراو لە کێشی ناوی جیاواز بێت: ±6.0% بۆ تیرەی 8 ملم و کەمتر، و ±4.5% بۆ تیرەی گەورەتر لە 8 ملم. واتە ئاسنی گونجاو لەگەڵ ستاندارد کەمترین و زۆرترین کێشی هەیە، وەک لە خشتەی خوارەوە.
ژمێرەرەکە کێشی ناوی بەکاردەهێنێت، واتە ڕێک ناوەڕاستی ئەم مەودایە، چونکە ئەو ژمارەیەیە کە لە نەخشە و خشتەی بڕەکاندا بەکاردێت و نە بەرەو زیاد دەچێت نە بەرەو کەم. بۆیە لەوانەیە کێشی ڕاستەقینەی بارنامە کەمێک لە ئەنجامی ژمێرەرەکە جیاواز بێت، ئەمەش ئاساییە تا لەناو مەودای ڕێگەپێدراودا بێت.
نرخی نزیکەیی
نرخی هەر تیرەیەک تێکڕای دوایین نرخی تۆمارکراوی هەر کارگەیەکە بۆ ئەو تیرەیە بۆ یەک تەن. ئەگەر نرخ بۆ ئەو تیرەیە نەبوو، تێکڕای دوایین نرخەکانی ئاسنی کۆنکرێت بەگشتی بەکاردێت. نرخەکانی دۆلار و دینار پێش تێکڕاکردن بە دوایین نرخی ئاڵوگۆڕی پاشەکەوتکراو یەکدەخرێن. نرخەکان نزیکەیین؛ بۆ نرخی ورد نرخی کارگەکان لە خشتەی نرخەکان بەراورد بکە یان داوای نرخ بکە.